Week van de opvoeding – 1 t/m 7 oktober 2018

Wat Pubercoach Meta Herman de Groot opvalt, is dat pubers te veel zelfredzaam moeten zijn in een levensfase die juist zo belangrijk is. Het is in de puberteit dat er steeds vaker een beschikbare ouder ontbreekt. Meta hoort veel ouders zeggen: ik krijg geen contact met mijn zoon of dochter en ik heb niets meer te zeggen. “Het is belangrijk dat een ouder zich bewust bezighoudt met een kind in de puberteit dat zich juist los wil maken. Maar om zich los te maken, moet een kind ook veilig vast gehouden worden. Het is een organisch proces.”

De rol van ouders verschilt volgens Meta per fase. “Als kinderen klein zijn, lopen ouders voor hun kinderen uit. Ze leven het leven voor en kinderen doen hen na. Tijdens de puberteit is het belangrijk dat ouders naast hun kinderen lopen om vervolgens achter hun kinderen te lopen om ze te zien uitvliegen.”

Je puber aanzetten
Het valt Meta op, door onder andere de toename in echtscheidingen en meer werkende moeders, dat ouders zowel qua tijd als emotioneel minder beschikbaar zijn. “Een beschikbare ouder nodigt een kind uit om thuis te komen. Je moet pubers het gevoel geven dat ze, ook tijdens het losmakingsproces, onderdeel uitmaken van het gezin. Als je contact met pubers wilt maken, moet je jezelf en je puber aanzetten. Ga het gesprek aan, stel open vragen, luister en ben benieuwd naar wat hij of zij te vertellen heeft. Als een puber zich gehoord voelt, is die veel sneller bereid tot een open gesprek.”

Dagelijks ziet Meta in haar praktijk wat de impact is van ouders die niet of weinig beschikbaar zijn. “Ik zie pubers die aan hun lot worden overgelaten. Pubers die ik meemaak, worstelen vaak met het feit dat ze geen perspectief hebben. Ze kijken met angstige ogen naar de toekomst, omdat ze niet weten wat ze ermee aan moeten. Ze trekken zich terug, sluiten zich af, jongens die veel gamen, meisjes die extra schooldruk van zichzelf vergen: vormen van uitingen omdat ze niet lekker in hun vel zitten. Of ze vluchten en worden heel uithuizig. Buiten, waar ook de verleidingen zijn, zoals de verleiding om alcohol te drinken, te blowen of drugs te gebruiken.”

Puberteit belangrijkste fase
Het is in de puberteit dat jongeren zichzelf en hun talenten ontwikkelen. “De puberteit is de tijd waarin je jezelf ontdekt en ervaart hoe je jezelf verhoudt tot de rest van de wereld. Het is een rijke periode en tegelijkertijd ook een onzekere periode. De puberteit is naar mijn mening de belangrijkste fase in een mensleven. Waarom? Het is de fase waarin kinderen veel potentie hebben, het diepst nadenken en bijvoorbeeld uitblinken in creativiteit, sport of kunst. Deze fase is bedoeld om alles wat erin zit ook tot bloei te laten komen. Je moet ze alleen wel aanzetten.”

Meta hoort regelmatig ouders zeggen: jeetje, waar ben ik het contact met mijn kind kwijtgeraakt? “Het is een leerproces. Je maakt als ouder veel transities door, net als je kind. Als je je hiervan bewust bent, kan je meeleven met je kind. Het leven is een groeiproces dat je samen doormaakt. Als kinderen ouder worden, zijn ze steeds autonomer. Dan denken we snel dat we als ouder niet meer nodig zijn. Maar juist de puberteit moet je samen met je kind doorlopen.”